DRYHME Home     Sitemap


Mechanisch afzuigsysteem

Diverse mechanische systemen kunnen zorgen voor luchtverversing in huis. En van de mogelijkheden is een mechanisch afzuigsysteem. Deze techniek voert de lucht actief het huis uit. De luchtaanvoer verloopt passief. Daarvoor zijn wel ventilatieroosters of klepramen noodzakelijk die in verbinding staan met de buitenlucht.

Een andere optie is een mechanisch systeem dat niet alleen de afvoer actief regelt, maar ook luchtaanvoer. Dat is gebalanceerde ventilatie, waartoe ook Hoog Rendementventilatie behoort. Lees daarover meer op Gebalanceerde ventilatie.

Belangrijke tips

  • Zorg bij een mechanisch afzuigsysteem voor voldoende luchttoevoer en luchtcirculatie in huis om te voorkomen dat het giftige radongas zich in huis ophoopt. Ventilatieroosters in de deuren, of een ruimte van minimaal twee centimeter onder elke deur, maken circulatie mogelijk.
  • Lucht de vertrekken regelmatig, maar zet (in de winter) de ramen niet langer dan een half uur open; dat voorkomt onnodig warmteverlies.
  • Schakel mechanische ventilatie nooit uit. Trek de stekker van de centrale ventilatorunit niet uit het stopcontact, behalve bij onderhoud.
  • Zet een merkteken bij de schakelaar op de groepenkast die de balansventilatie bedient, en schakel zo het ventilatiesysteem uit in geval van een ramp. Dit geldt wanneer de overheid de bevolking adviseert deuren en ramen te sluiten.

Zo werkt mechanische ventilatie
Met mechanische ventilatie bedoelen we hier niet de tafelventilator of plafondventilator, maar een afzuigsysteem door het hele huis dat lucht uit de woning afvoert. Een speciale ventilatormotor zuigt daarvoor via luchtkanalen en ventilatieroosters lucht weg uit de keuken, de badkamer en het toilet. In die kamers zitten daarom afzuigventielen in het plafond of in de muur (foto). Een regelknop met twee of drie standen regelt de hoeveelheid lucht die het mechanische ventilatiesysteem afzuigt.

Voorkom schadelijke stoffen
Mechanische ventilatie zuigt dus lucht binnenshuis weg, maar brengt niet actief verse lucht in. Verse lucht stroomt automatisch binnen, door de onderdruk die de luchtafvoer veroorzaakt. Maar dat kan alleen als er open ventilatieroosters, klepraampjes of andere aanvoerwegen van verse lucht in de vertrekken aanwezig zijn.

Als die luchttoevoer er niet is, ontstaat er onderdruk in huis. Daardoor komt lucht en radongas vrij uit bouwmateriaal en de kruipruimte. Radongas komt van nature voor in bepaalde steensoorten en in de bodem; in hoge concentraties kan radon kanker veroorzaken. In oude huizen is radongas meestal geen probleem. Daar zorgt natuurlijke ventilatie via kieren en naden ervoor dat er geen gas kan ophopen. Maar door de hoge mate van isolatie in moderne huizen, bestaat het risico daar wel op de begane grond. Een mechanisch afzuigsysteem kan dat versterken, maar levert geen problemen op zolang er voldoende frisse lucht van buiten komt.

Ook een open haard of houtkachel onttrekt extra lucht uit de woning, en kan ervoor zorgen dat radongas uit de kruipruimte omhoog trekt. Bovendien stromen schadelijke verbrandingsgassen zoals koolmonoxide en stikstofoxide bij onderdruk in het huis, en niet in de schoorsteen. Een open vuurhaard gecombineerd met mechanische ventilatie versterkt dit effect en is zelfs riskant. Ruime luchttoevoer via ventilatieroosters of een open raam in de ruimte waar hout gestookt wordt, is daarom noodzakelijk. Zie voor meer informatie ook Hout stoken. Met de schakelaar kunt u de hoeveelheid af te zuigen lucht regelen. Er zijn systemen met twee standen en systemen met drie standen.

Goed gebruikt, werkt het beter

Schakelaar met twee standen

  • Als u overdag thuis bent, zet dan de schakelaar op laag (stand 1)
  • Zet de schakelaar ook op stand 1 als er niemand thuis is, maar ook 's nachts en als u op vakantie gaat. Dit is geen energieverspilling: het gaat ten koste van comfort en uw gezondheid als het systeem uit staat.
  • Tijdens het koken, douchen of verven, en als er was te drogen hangt, of er veel mensen in huis zijn (feestje) is tijdelijk de hoogste stand (stand 2) het best
  • Laat na afloop van het douchen of koken de ventilator nog 20 minuten op de hoogste stand staan. Zo verdwijnen de kookdampen en het meeste vocht
  • Maakt uw installatie zoveel lawaai dat u die niet graag aanzet? Laat dan onderhoud plegen en eventueel het systeem opnieuw instellen.
Schakelaar met drie standen
  • Zet de schakelaar op middenstand (stand 2) als u thuis bent
  • Zet de schakelaar op laag (stand 1) als er niemand thuis is, maar ook 's nachts en als u op vakantie gaat. Dit is geen energieverspilling: het gaat ten koste van comfort en uw gezondheid als het systeem uit staat.
  • Bij het koken, douchen, of verven, en als er was te drogen hangt, of er veel mensen in huis zijn, is het beter de schakelaar tijdelijk in de hoogste stand te zetten (stand 3).
  • Laat na het douchen of koken de ventilator nog 20 minuten op stand 3 staan. Dat zorgt ervoor dat (bijna) alle vocht en kookdampen verdwijnen.
  • Maakt uw installatie teveel lawaai om het aan te laten staan? Laat dan onderhoud plegen en eventueel het systeem opnieuw instellen.

Onderhoud behoudt capaciteit
Onderzoek heeft laten zien dat veel ventilatiesystemen minder goed werken dan ze eigenlijk kunnen, wegens achterstallig onderhoud of vervuiling. Slijtage en vervuiling zorgen ervoor dat mechanische ventilatie elk jaar met vijf tot tien procent achteruit gaat. Dat gaat niet alleen ten koste van comfort in huis, maar is ook slecht voor de gezondheid. De luchtverversing kan dan namelijk onder de minimale norm van het Bouwbesluit raken. Onnodig, want onderhoud is eenvoudig.

Een jaarlijkse schoonmaak- en onderhoudsbeurt herstelt de capaciteit tot negentig procent van de oorspronkelijke waarde. Ook geluidsoverlast vermindert door onderhoud en reiniging. Als het systeem rumoerig blijft, laat het dan nakijken en eventueel opnieuw instellen.

Laat het ventilatiesysteem dus jaarlijks controleren en schoonmaken. Een onderhoudscontract is daarvoor de beste oplossing. Het is gebruikelijk en ook het goedkoopst om er een af te sluiten bij de installateur van de CV-installatie. U kunt adressen van installateurs ook vinden in de Gouden Gids (onder ventilatiesystemen of afzuiginstallaties) .

Als het gaat om ventilatie in een huurhuis, dan is de verhuurder of beheerder verantwoordelijk voor onderhoud en schoonmaak.

Zelf doen
Maak de ventielen zelf eenvoudig schoon met een vochtig doekje en eventueel afwasmiddel. Haal de ernstig vervuilde ventielen voorzichtig uit de wand of het plafond, en reinig ze in een sopje. Let er bij het terugplaatsen op dat de ventielen niet worden verwisseld. Een merkje of nummer op het ventiel kan daarbij helpen. Als de ventielen ook filters hebben, was ze dan af en toe uit in een sopje met afwasmiddel. Twee keer per jaar is voldoende, maar vaker is nodig als de luchtkwaliteit rond het huis slecht is (zoals in delen van de randstad, nabij snelwegen en industrie).

Ook de ventilatieroosters zijn gemakkelijk zelf schoon te houden. Als de bediening stroef gaat, kan het rooster erg vervuild zijn. Het rooster zelf kunt u het best droog reinigen, met een borstel of de stofzuiger. Bij sommige roostertypes is de kap van het rooster af te nemen, die kan in een sopje.

Investeren en verbeteren

  • Overweeg zelfregelende ventilatieroosters die reageren op de windsnelheid. Een installateur kan deze het best aanbrengen.
  • Gebruik een motorloze afzuigkap als er mechanische ventilatie is aangebracht; dit verbetert de afzuiging van kookluchtjes.
  • Kies bij voorkeur een gelijkstroomventilator, die gebruikt de helft minder stroom dan een wisselstroomventilator.
  • Een intelligent (gebalanceerd) ventilatiesysteem is het overwegen waard bij nieuwbouw of een ingrijpende renovatie. Dit is ingesteld op uw activiteiten en voert actief lucht af n aan. Sommige systemen werken met warmteterugwinning: de warmte uit de uitgaande lucht verwarmt dan de inkomende lucht voor, vlak voordat deze de woning ingeblazen wordt. (Bron Milieu Centraal)

Home    Sitemap    Help/FAQ